เห็ดหลินจือ หลิงจือ Lingzhi

เห็ดหลินจือ หรือที่ชาวจีนเรียกว่า เห็ดหลิงจือ "Lingzhi" นิยมบริโภคเพื่อบำรุงร่างกาย ป้องกันและรักษาโรค ซึ่งในปัจจุบันสายพันธุ์ที่นิยมบริโภคเพื่อบำรุงร่างกาย รักษาโรคมากที่สุด คือสายพันธุ์แดงหรือน้ำตาลแดง เนื่องจากมีสารที่เป็นประโยชน์มากที่สุด

เห็ดหลินจือ ( Lingzhi) เป็นยาจีนที่ใช้กันมานาน นับตั้งแต่สมัยจักรพรรดิฉิ๋นซีฮ่องเต้ ผู้สร้างกำแพงเมืองจีน เป็นต้นมา เห็ดหลินจือเป็นของหายากมีคุณค่าสูงในทางสมุนไพรจีน และได้ถูกบันทึกไว้ในคัมภีร์โบราณ “เซินโหลงเปิ่นฉ่าวจิง” ซึ่งเป็นตำราเก่าแก่ที่สุดของจีนมีคนนับถือมากที่สุด ได้กล่าวไว้ว่า เห็ดหลินจือ บำรุงร่างกายใช้เป็นยาอายุวัฒนะได้ดีเยี่ยมและสามารถรักษาโรคต่าง ๆ ได้

ในคัมภีร์โบราณ “เซินโหลงเปิ่นฉ่าวจิง” ยังได้แบ่งสมุนไพรออกเป็น 3 ชั้น คือ ชั้นสูง กลาง และต่ำ สมุนไพรที่จัดอยู่ชั้นสูงนั้นเป็นยาประเภทอายุวัฒนะ ยาบำรุง ไม่เป็นพิษเป็นภัย มีความปลอดภัยสูง และกินได้ระยะยาว ซึ่งคนจีนโบราณเขาจัดเห็ดหลินจือ ว่าเป็นสมุนไพรในชั้นสูงเช่นเดียวกันกับโสม ซึ่งสมุนไพร 2 ชนิดนี้มีความปลอดภัยสูงเช่นกัน ซึ่งในคำภีร์โบราณแสดงในเราเห็นว่าคนจีนสมัยก่อนมองว่าเห็ดหลินจือเป็นยาบำรุงร่างกาย จัดเป็นยาอายุวัฒนะอย่างดี ไม่มีพิษมีภัย กินได้ระยะยาว

เห็ดหลินจือ (Lingzhi) มีชื่อทางวิทยาศาสตร์ว่า Ganoderma lucidum (Fr.) Karst. ซึ่งมีชื่อเรียกต่างๆ กันไปตามท้องถิ่น ชาวจีนนิยมเรียกเห็ดชนิดนี้ว่า "หลิงจือ" ส่วนชาวไทยส่วนใหญ่นิยมเรียกเห็ดชนิดนี้ว่า "หลินจือ" แต่คนไทยบางคนเรียกเห็ดอมตะ เห็ดจวักงู หรือบางคนก็เรียกว่า เห็ดหมื่นปี การใช้ชื่อเห็ดหมื่นปีจะสอดคล้องกับความเชื่อที่ว่ากินแล้วจะอายุยืน เพื่อให้มีความเข้าใจตรงกันในที่นี้ขอเรียกเห็ดชนิดนี้ว่า "เห็ดหลินจือ"

เห็ดหลินจือนิยมบริโภคเพื่อบำรุงร่างกาย ป้องกันและรักษาโรค ซึ่งในปัจจุบันสายพันธุ์ที่นิยมบริโภคเพื่อบำรุงร่างกาย รักษาโรคมากที่สุด คือเห็ดหลินจือแดงหรือน้ำตาลแดง เนื่องจากมีสารที่เป็นประโยชน์มากที่สุด

นพ. ชวลิต สันติกิจรุ่งเรือง นายแพทย์ใหญ่กรมการแพทย์ ได้แปลเรื่องเห็ดหลินจือจากคัมภีร์ยาจีนมีข้อมูลที่น่าสนใจดังนี้

ตารางจำแนกสายพันธุ์ของเห็ดหลินจือตามสี

เห็ดหลินจือแยกตามสี	สีของเห็ด	สรรพคุณทางยา
ชิงจือ หลงจือ	สีเขียว	บำรุงตับ สายตา ระบบประสาท
ชือจือ ตันจือ	สีแดง น้ำตาลแดง	บำรุงหัวใจ ระบบทางเดินหายใจ-ปอด สมอง
หวงจือ จินจือ	สีเหลือง	บำรุงม้าม ระบบประสาท
ไปจือ วีจือ	สีขาว	บำรุงตับ ระบบทางเดินหายใจ-ปอด
เฮยจือ เฮ๋าจือ	สีดำ	บำรุงไต ทางเดินปัสสาวะ
จื่อจือ มู่จือ	สีม่วง	บำรุงกระดูก

อย่างไรก็ตามไม่ว่าเห็ดหลินจือที่จะใช้ทำยาเป็นเห็ดหลินจือพันธุ์ใด ต้องมีสีเหลืองอยู่ใต้ท้องดอกถึงจะสามารถนำมาทำเป็นยาได้ ในพจนานุกรมเห็ดตีพิมพ์ในปี ค.ศ. 1983 บันทึกไว้ว่า เห็ดหลินจือมีขึ้นอยู่ตามธรรมชาติมากกว่า 113 สายพันธุ์ โดยมีอยู่ในประเทศจีนมากที่สุดถึง 86 สายพันธุ์ ปัจจุบันสายพันธุ์ที่นิยมมีสรรพคุณทางยาดีที่สุดคือ สายพันธุ์ที่มีสีแดงหรือมีสีน้ำตาลแดง Ganoderma lucidum ซึ่งก็มีอยู่หลายสายพันธุ์ ปัจจุบันประเทศไทยสามารถเพาะเลี้ยงได้แล้ว

กำเนิด เห็ดหลินจือ - หลินจือ Lingzhi

ปฐมจักรพรรดิของแผ่นดินจีนได้เขียนตำราการแพทย์ซึ่งเป็นตำราการแพทย์แผนจีนที่ใช้กันอยู่มาจนถึงปัจจุบันชื่อ "เสิ่นหนงเปิ่นเฉ่าจิง" ในตำรามีการบันทึกเรื่องราวของสมุนไพร 365 ชนิด แบ่งเป็น 3 จำพวก คือ ชั้นสูง ชั้นกลาง และชั้นต่ำ และพระองค์ได้จัดให ้เห็ดหลินจือ เป็นสมุนไพรสุดประเสริฐที่มีสรรพคุณทางยาเป็นอันดับหนึ่ง เหนือว่าสมุนไพรอื่นใดทั้งหลายและยกย่องให้เป็น ราชาสมุนไพร เพราะสามารถ ขับพิษ ขับโรค และรักษาได้ครอบคลุมเกือบทุกโรค
ต่อมาในสมัยจักรพรรดิ จิ๋นซีฮ่องเต้ ยุคแผ่นดินต้าฉิน มี แพทย์ประจำสำนักนามว่า " ซีฟุ " ได้นำเห็ดหลินจือ มาใช้รักษาโรคต่างๆ ให้แก่เหล่าขุนนางในราชสำนักที่เจ็บป่วย โดยเฉพาะโรคกระหายน้ำซึ่งป่วยกันมาก (โรคกระหายน้ำก็คือโรคเบาหวานในปัจจุบัน) ด้วยเหตุนี้เอง จักรพรรดิจิ๋นซีฮ่องเต้จึงมีพระราชประสงค์ที่จะเป็นเซียน (มีอายุยืนยาว) ด้วย ยาเซียน เห็ดหลินจือ ซึ่งมีความจำเป็นต้องใช้หลินจือจำนวนมากเพื่อให้ซีฟุแพทย์ประจำราชสำนักปรุงเป็นโอสถนำมาถวาย จึงได้ตราเป็นกฎมณเฑียรบาลความว่า "ราษฎรผู้ใดหาเห็ดหลินจือได้ต้องนำมาถวายราชสำนักเพียงเท่านั้น โดยราชสำนักจะตอบแทนเป็นรางวัลด้วยที่ดินที่นา และวัวควายแล้วแต่จำนวนมากน้อย" แต่ก็ยังได้เห็ดหลินจือมาปรุงเป็นยาไม่เพียงพอ จึงได้มีราชโองการให้ ซีฟุนำทหารไปแสวงหาหลินจือที่เกาะเซียน ตามที่ซีฟุถวายคำแนะนำ โดยซีฟุได้ขอเรือลำใหญ่ 40 ลำ พร้อมอาวุธ ธนู หน้าไม้ เมล็ดพันธุ์พืชต่างๆ เพื่อไปค้นหาเห็ดหลินจือที่เกาะเซียน

Book Reference:
หนังสือ "หลิงจือ กับ ข้าพเจ้า" โดย นพ. บรรเจิด ตันติวิท
หนังสือ "การเพาะเห็ดหลินจือ" โดย สาธิต ไทยทัตกุล นักวิจัยแห่งชาติ

Related Link: [WebSite External Reference]

เห็ดหลินจือ หลิงจือ Lingzhi

กำเนิด เห็ดหลินจือ - หลินจือ Lingzhi